Πατήστε παρακάτω να ακούσετε το άρθρο (GR)
Click below to listen to the article (EN)
Eirini Mihanatzidou-Kapoutsis, Au.D.
Doctor of Audiology, Reg. CASLPO
Σε πολλά ελληνικά σπίτια, η σκηνή είναι γνώριμη.
Η τηλεόραση παίζει πολύ δυνατά. Στο οικογενειακό τραπέζι ο παππούς ή η γιαγιά λένε συνεχώς «Τι;» ή χαμογελούν χωρίς να συμμετέχουν πραγματικά στη συζήτηση. Τα παιδιά επαναλαμβάνουν τις ίδιες προτάσεις ξανά και ξανά. Κάποια στιγμή, όλοι αρχίζουν να μιλούν λιγότερο.
Πολλές οικογένειες θεωρούν ότι αυτό είναι «φυσιολογικό με την ηλικία». Όμως η απώλεια ακοής δεν είναι απλώς ένα θέμα ηλικίας — είναι θέμα επικοινωνίας, ποιότητας ζωής και υγιούς γήρανσης.
Και το σημαντικότερο: δεν επηρεάζει μόνο τα αυτιά. Επηρεάζει ολόκληρη τη ζωή του ανθρώπου.
Η ακοή παίζει τεράστιο ρόλο στην καθημερινή μας λειτουργία. Όταν κάποιος δυσκολεύεται να ακούσει καθαρά, συχνά αρχίζει να αποφεύγει συζητήσεις, κοινωνικές συγκεντρώσεις, ακόμα και δραστηριότητες που κάποτε απολάμβανε. Πολλοί ηλικιωμένοι απομονώνονται χωρίς να το καταλάβουν. Άλλοι νιώθουν ντροπή ή φόβο μήπως θεωρηθούν «μεγάλοι» ή «ανήμποροι».
Στην ελληνική κουλτούρα, η επικοινωνία είναι τα πάντα. Οι οικογενειακές συγκεντρώσεις, η εκκλησία, οι φίλοι, τα εγγόνια — όλα βασίζονται στη σύνδεση με τους άλλους. Όταν η ακοή μειώνεται, πολλές φορές μειώνεται και αυτή η σύνδεση.
Τα τελευταία χρόνια, η επιστημονική έρευνα έχει δείξει ότι η μη αντιμετωπισμένη βαρηκοΐα συνδέεται όχι μόνο με κοινωνική απομόνωση, αλλά και με αυξημένο κίνδυνο γνωστικής έκπτωσης, προβλημάτων μνήμης, κατάθλιψης και πτώσεων στους ηλικιωμένους. Η ακοή και η υγεία του εγκεφάλου είναι πιο συνδεδεμένες απ’ όσο πιστεύαμε παλαιότερα.
Πολλοί άνθρωποι λένε: «Ακούω ότι μιλάνε, αλλά δεν καταλαβαίνω καθαρά τι λένε.»
Αυτό είναι ένα από τα πιο συχνά σημάδια απώλειας ακοής. Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι κάποιος δεν ακούει καθόλου. Συχνά σημαίνει ότι ο εγκέφαλος δυσκολεύεται να επεξεργαστεί καθαρά την ομιλία, ιδιαίτερα σε θορυβώδη περιβάλλοντα όπως οικογενειακά τραπέζια ή κοινωνικές εκδηλώσεις.
Δυστυχώς, πολλοί περιμένουν χρόνια πριν ζητήσουν βοήθεια. Άλλοι πιστεύουν ότι τα ακουστικά βαρηκοΐας «δεν βοηθούν» ή ότι «είναι μόνο για πολύ ηλικιωμένους ανθρώπους». Όμως η σύγχρονη τεχνολογία έχει εξελιχθεί σημαντικά και η έγκαιρη παρέμβαση μπορεί να βελτιώσει ουσιαστικά την επικοινωνία και την ποιότητα ζωής.
Εξίσου σημαντικό είναι και το πώς προσεγγίζουμε το θέμα μέσα στην οικογένεια.
Τα παιδιά συχνά απογοητεύονται όταν πρέπει να επαναλαμβάνουν συνεχώς τα ίδια πράγματα. Οι γονείς, από την άλλη, μπορεί να αισθάνονται ότι χάνουν την ανεξαρτησία τους. Χρειάζεται κατανόηση, σεβασμός και υποστήριξη — όχι κριτική ή πίεση.
Η φροντίδα της ακοής δεν είναι θέμα ματαιοδοξίας. Είναι θέμα υγείας.
Όπως ελέγχουμε την όραση, την πίεση ή το σάκχαρο, έτσι πρέπει να ελέγχουμε και την ακοή μας.
Η δυνατότητα να ακούμε καθαρά μάς βοηθά να παραμένουμε ενεργοί, κοινωνικοί και συνδεδεμένοι με τους ανθρώπους που αγαπάμε περισσότερο.
Γιατί τελικά, η ακοή δεν αφορά μόνο τους ήχους.
Αφορά τις σχέσεις μας, τις αναμνήσεις μας και τη συμμετοχή μας στη ζωή.
