Από τις 3 Αυγούστου 2026 οι παλιές ελληνικές ταυτότητες παύουν να ισχύουν ως ταξιδιωτικά έγγραφα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Τι επιλογές έχουν οι ομογενείς.
Μία σημαντική αλλαγή τίθεται σε ισχύ από τις 3 Αυγούστου 2026, επηρεάζοντας άμεσα χιλιάδες Έλληνες που ζουν στο εξωτερικό. Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό (ΕΕ) 2019/1157, οι παλαιού τύπου ελληνικές αστυνομικές ταυτότητες, δηλαδή όσες δεν διαθέτουν τη μηχανικώς αναγνώσιμη ζώνη (MRZ), δεν θα μπορούν πλέον να χρησιμοποιούνται ως ταξιδιωτικά έγγραφα για μετακινήσεις εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η αλλαγή δεν σημαίνει ότι οι παλιές ταυτότητες παύουν να αποτελούν αποδεικτικό ταυτότητας στην Ελλάδα. Εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται για συναλλαγές με δημόσιες υπηρεσίες, τράπεζες και άλλους φορείς στο εσωτερικό της χώρας. Αυτό που αλλάζει είναι αποκλειστικά η χρήση τους για ταξίδια, καθώς από τις 3 Αυγούστου οι αεροπορικές εταιρείες και οι συνοριακές αρχές δεν θα τις αποδέχονται για επιβίβαση ή διέλευση συνόρων.
Για τους Έλληνες του εξωτερικού δημιουργείται ένα πρόσθετο ζήτημα, καθώς τα ελληνικά προξενεία δεν έχουν σήμερα τη δυνατότητα να εκδίδουν τις νέες ψηφιακές ταυτότητες. Παράλληλα, σε αρκετές περιπτώσεις οι διαθέσιμες ημερομηνίες για έκδοση ή ανανέωση ελληνικού διαβατηρίου απέχουν αρκετές εβδομάδες ή ακόμη και μήνες.
Όσοι δεν μπορούν να εξασφαλίσουν έγκαιρα ραντεβού για διαβατήριο καλό είναι να επικοινωνήσουν άμεσα με το αρμόδιο προξενείο ή την πρεσβεία της περιοχής τους. Σε περιπτώσεις επείγουσας ανάγκης, οι προξενικές αρχές έχουν τη δυνατότητα να εξετάσουν αιτήματα για έκτακτη εξυπηρέτηση, εφόσον τεκμηριώνεται σοβαρός λόγος και άμεση ανάγκη ταξιδιού.
Για πολλούς ομογενείς, η πιο πρακτική λύση παραμένει η έκδοση της νέας ταυτότητας κατά τη διάρκεια επίσκεψης στην Ελλάδα. Η διαδικασία πραγματοποιείται πλέον σε οποιοδήποτε Αστυνομικό Τμήμα της χώρας που εκδίδει νέες ταυτότητες, ανεξάρτητα από τον τόπο κατοικίας ή εγγραφής του πολίτη. Το ραντεβού κλείνεται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας id.gov.gr, ενώ, εφόσον δεν υπάρχει διαθεσιμότητα στην περιοχή που ενδιαφέρει τον πολίτη, μπορεί να επιλεγεί οποιοδήποτε άλλο αστυνομικό τμήμα διαθέτει νωρίτερα διαθέσιμο ραντεβού.
Η νέα ψηφιακή ταυτότητα εκδίδεται κεντρικά από την Ελληνική Αστυνομία και, κατά μέσο όρο, παραδίδεται μέσα σε επτά έως δέκα εργάσιμες ημέρες. Εάν η παραμονή στην Ελλάδα είναι σύντομη, υπάρχει η δυνατότητα εξουσιοδότησης συγγενικού προσώπου, μέσω της πλατφόρμας gov.gr, για την παραλαβή της και την αποστολή της στον κάτοχό της στο εξωτερικό με υπηρεσία ταχυμεταφοράς.
Οι πολίτες θα πρέπει επίσης να γνωρίζουν ότι το Προσωρινό Ταξιδιωτικό Έγγραφο (Emergency Travel Document – ETD) δεν αποτελεί λύση για τους μόνιμους κατοίκους εξωτερικού. Το έγγραφο αυτό εκδίδεται μόνο σε Έλληνες που κατοικούν μόνιμα στην Ελλάδα και βρίσκονται προσωρινά στο εξωτερικό όταν χάσουν ή τους αφαιρεθούν τα ταξιδιωτικά τους έγγραφα, προκειμένου να επιστρέψουν στην Ελλάδα.
Κατά την έκδοση της νέας ταυτότητας απαιτείται η αυτοπρόσωπη παρουσία του ενδιαφερομένου. Η φωτογραφία μπορεί να ληφθεί είτε απευθείας στην υπηρεσία έκδοσης είτε μέσω πιστοποιημένου φωτογράφου που χρησιμοποιεί την υπηρεσία myPhoto. Προϋπόθεση για την ολοκλήρωση της διαδικασίας είναι η εξόφληση των προβλεπόμενων ηλεκτρονικών παραβόλων πριν από την προσέλευση στο Αστυνομικό Τμήμα.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στην περίπτωση της πρώτης έκδοσης ταυτότητας ή της αντικατάστασης λόγω απώλειας ή κλοπής, όπου απαιτείται η παρουσία μάρτυρα. Αντίθετα, όταν αντικαθίσταται απλώς η παλαιά ταυτότητα με τη νέα, λόγω της εφαρμογής του νέου ευρωπαϊκού κανονισμού, δεν απαιτείται μάρτυρας, αρκεί να παραδοθεί το παλαιό δελτίο ταυτότητας.
Οι ειδικοί συνιστούν στους Έλληνες του εξωτερικού να μην περιμένουν μέχρι την τελευταία στιγμή. Όσοι σχεδιάζουν να ταξιδέψουν στην Ελλάδα μέσα στο καλοκαίρι καλό είναι να προγραμματίσουν εγκαίρως την έκδοση της νέας ταυτότητας ή, εναλλακτικά, να φροντίσουν να διαθέτουν έγκυρο ελληνικό διαβατήριο πριν από την 3η Αυγούστου, ώστε να αποφύγουν προβλήματα στις μετακινήσεις τους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
