Με μήνυμα ενότητας και επαναβεβαίωση της «ακλόνητης δέσμευσης» στη συλλογική άμυνα ολοκληρώθηκε η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ, με τους 32 συμμάχους να επιβεβαιώνουν την προσήλωσή τους στο Άρθρο 5 της Συμμαχίας, σύμφωνα με το οποίο επίθεση εναντίον ενός κράτους-μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων.
Στο επίκεντρο των εργασιών βρέθηκαν η ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος του ΝΑΤΟ, η αύξηση των αμυντικών δαπανών, η συνεχιζόμενη στήριξη προς την Ουκρανία και οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, οι σύμμαχοι δεσμεύτηκαν για συνέχιση της στρατιωτικής βοήθειας προς το Κίεβο, ενώ προχώρησαν σε συμφωνίες που αφορούν την αεράμυνα, τα μη επανδρωμένα συστήματα και τη συνολική επιχειρησιακή ετοιμότητα της Συμμαχίας.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, υπογράμμισε ότι οι σύμμαχοι παραμένουν απολύτως προσηλωμένοι στην αρχή της συλλογικής άμυνας, επισημαίνοντας ότι η ενότητα αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αντιμετώπιση των σύγχρονων απειλών. Παρά τις διαφορετικές προσεγγίσεις που εξακολουθούν να υπάρχουν μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ευρώπης σε ορισμένα ζητήματα στρατηγικής, η Σύνοδος επιχείρησε να εκπέμψει εικόνα συνοχής και κοινής πορείας.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έκανε λόγο για κλίμα συνεργασίας μεταξύ των συμμάχων και επιβεβαίωσε τη συνέχιση της υποστήριξης προς την Ουκρανία, ενώ άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο νέας επικοινωνίας με τον Ρώσο Πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν.
Ωστόσο, πίσω από τα μηνύματα ενότητας αναδείχθηκε για ακόμη μία φορά ένα από τα πλέον ιδιόμορφα ζητήματα στο εσωτερικό της Συμμαχίας: η διατήρηση του τουρκικού casus belli απέναντι στην Ελλάδα. Το γεγονός ότι ένα κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ εξακολουθεί να απειλεί με πόλεμο ένα άλλο κράτος-μέλος δημιουργεί μια προφανή αντίφαση σε σχέση με το πνεύμα του Άρθρου 5 και της συμμαχικής αλληλεγγύης.
Το ζήτημα έθεσε εκ νέου ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, επισημαίνοντας ότι δεν μπορεί να αγνοείται η ύπαρξη απειλής πολέμου εναντίον της Ελλάδας σε περίπτωση άσκησης του νόμιμου δικαιώματός της να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα. Όπως τόνισε, οι ευαισθησίες όλων των κρατών-μελών πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στο πλαίσιο μιας αμυντικής συμμαχίας που βασίζεται στον αμοιβαίο σεβασμό και την ασφάλεια.
Ο Έλληνας Πρωθυπουργός χαρακτήρισε το casus belli «ιστορική ανορθογραφία» που θα πρέπει να αποτελέσει παρελθόν, επαναλαμβάνοντας παράλληλα τη θέση της Αθήνας υπέρ της βελτίωσης των ελληνοτουρκικών σχέσεων μέσα από τον διάλογο, το διεθνές δίκαιο και τις σχέσεις καλής γειτονίας.
Στη συζήτηση για την ευρωπαϊκή άμυνα, ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα βρίσκεται ήδη μεταξύ των χωρών με τις υψηλότερες αμυντικές δαπάνες στη Συμμαχία και υποστήριξε ότι η ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία δεν λειτουργεί ανταγωνιστικά προς το ΝΑΤΟ, αλλά μπορεί να αποτελέσει έναν ισχυρό ευρωπαϊκό πυλώνα που θα ενισχύσει συνολικά τη διατλαντική συνεργασία.
Παράλληλα, το θέμα των αμερικανικών μαχητικών F-35 παρέμεινε στο προσκήνιο. Ο Ντόναλντ Τραμπ άφησε ανοικτό το ζήτημα της πιθανής επανένταξης της Τουρκίας στο πρόγραμμα, ενώ ο Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε ότι αναμένει από την αμερικανική πλευρά να τηρήσει τις δεσμεύσεις της. Η Αθήνα, από την πλευρά της, υπενθυμίζει ότι η Ελλάδα έχει ήδη προχωρήσει στον σχεδιασμό απόκτησης των δικών της F-35, ενώ η τουρκική υπόθεση εξακολουθεί να συνδέεται με πολιτικές και νομικές παραμέτρους που δεν έχουν επιλυθεί.
Η Σύνοδος ολοκληρώθηκε με την ανανέωση της δέσμευσης των συμμάχων για ισχυρότερη άμυνα, μεγαλύτερη στρατιωτική συνεργασία και συνέχιση της στήριξης προς την Ουκρανία. Παράλληλα όμως υπενθύμισε ότι, παρά τη ρητορική περί ενότητας, εξακολουθούν να υπάρχουν ανοιχτά ζητήματα στο εσωτερικό της Συμμαχίας, με το casus belli να αποτελεί ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά παραδείγματα αυτής της αντίφασης.
