Μέσα σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης πραγματοποιήθηκε την Κυριακή, 19 Ιουλίου, το Εθνικό Μνημόσυνο για τους πεσόντες της τουρκικής εισβολής και κατοχής της Κύπρου, στον Καθεδρικό Ναό Αγίων Πέτρου και Παύλου στο Kitchener του Οντάριο. Την εκδήλωση διοργάνωσε η Ελληνοκυπριακή Κοινότητα του Kitchener Waterloo, παρουσία εκπροσώπων της κυπριακής και ελληνοκαναδικής ομογένειας.
Κεντρικός ομιλητής της εκδήλωσης ήταν ο Ύπατος Αρμοστής της Κυπριακής Δημοκρατίας στον Καναδά, Σταύρος Χατζηγιάννης, ο οποίος επικέντρωσε την ομιλία του στη σημασία της ιστορικής μνήμης, της εθνικής ενότητας και της συνέχισης του αγώνα για μια ελεύθερη και επανενωμένη Κύπρο. Από την αρχή της ομιλίας του τόνισε χαρακτηριστικά ότι «ἡ μνήμη εἶναι ὁπωσδήποτε καὶ πράξη ἀντίστασης», υπογραμμίζοντας πως η διατήρηση της ιστορικής αλήθειας αποτελεί χρέος απέναντι στους ήρωες αλλά και στις επόμενες γενιές.
Ανατρέχοντας στα γεγονότα του 1974, ο κ. Χατζηγιάννης αναφέρθηκε στις τραγικές συνέπειες της τουρκικής εισβολής, με τους νεκρούς, τους αγνοουμένους, τους χιλιάδες πρόσφυγες, τους εγκλωβισμένους και τη συνεχιζόμενη κατοχή σημαντικού τμήματος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Παράλληλα, στάθηκε στην καταστροφή της πολιτιστικής και θρησκευτικής κληρονομιάς του νησιού, επισημαίνοντας ότι η ιστορική γνώση αποτελεί προϋπόθεση ώστε να μην επαναληφθούν αντίστοιχες τραγωδίες.
Αποτίοντας φόρο τιμής στους πεσόντες, ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «σήμερα, ἀποδίδουμε τὸν φόρο τιμῆς ποὺ χρωστᾶμε στὴ μνήμη ἐκείνων ποὺ ἔπεσαν ἡρωικά», τονίζοντας ότι η θυσία τους αποτελεί διαχρονική παρακαταθήκη για τον Ελληνισμό και ότι η πατρίδα οφείλει να παραμένει ευγνώμων απέναντί τους.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία παραμένει προσηλωμένη στην επιδίωξη μιας δίκαιης, βιώσιμης και λειτουργικής λύσης του Κυπριακού, στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και των σχετικών ψηφισμάτων των Ηνωμένων Εθνών. Όπως ανέφερε, η αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων, η κατάργηση των επεμβατικών δικαιωμάτων και των εγγυήσεων, καθώς και η πλήρης αποκατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όλων των νόμιμων κατοίκων της Κύπρου αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για μια πραγματικά ελεύθερη και επανενωμένη πατρίδα.
Χαιρετισμό απηύθυνε επίσης η πρόεδρος της Κυπριακής Ομοσπονδίας Καναδά, Χριστίνα Αμυγδαλίδη, η οποία υπογράμμισε την ανάγκη συνέχισης του αγώνα για μια ελεύθερη και επανενωμένη Κύπρο, με πλήρη σεβασμό στο Διεθνές Δίκαιο και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Παράλληλα, αναφέρθηκε στην ανάγκη τερματισμού της κατοχής, επιστροφής των προσφύγων στις εστίες τους, διακρίβωσης της τύχης των αγνοουμένων και δικαίωσης όλων όσοι επλήγησαν από τα γεγονότα του 1974.
Ολοκληρώνοντας την ομιλία του, ο κ. Χατζηγιάννης τόνισε ότι «ἡ ἀπελευθέρωση τῆς πατρίδας μας ἀποτελεῖ τὸ ὑπέρτατο καθῆκον ὅλων μας», υπογραμμίζοντας πως μόνο μέσα από τη διατήρηση της ενότητας και της ιστορικής μνήμης μπορεί να δικαιωθεί η θυσία όσων έπεσαν υπερασπιζόμενοι την Κύπρο.
Το μνημόσυνο ολοκληρώθηκε με επιμνημόσυνη δέηση και προσευχή υπέρ αναπαύσεως των πεσόντων, στέλνοντας ακόμη μία φορά το μήνυμα ότι, πενήντα δύο χρόνια μετά την τουρκική εισβολή, η κυπριακή ομογένεια του Καναδά εξακολουθεί να διατηρεί άσβεστη τη μνήμη της τραγωδίας του 1974 και να μεταφέρει στις νεότερες γενιές το διαχρονικό μήνυμα της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και της ιστορικής συνέχειας.
Η πλήρης ομιλία του Ύπατου Αρμοστή της Κυπριακής Δημοκρατίας στον Καναδά, Σταύρου Χατζηγιάννη, είναι διαθέσιμη στην ηλεκτρονική έκδοση της The Greek Press, όπου οι αναγνώστες μπορούν να διαβάσουν ολόκληρο το κείμενό της.
Ακολουθεί αυτούσια η ομιλία του Ύπατου Αρμοστή της Κυπριακής Δημοκρατίας στον Καναδά, Σταύρου Χατζηγιάννη, όπως εκφωνήθηκε κατά την τελετή του Εθνικού Μνημοσύνου.
ΥΠΑΤΗ ΑΡΜΟΣΤΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΟΤΤΑΒΑ
Ἐπιμνημόσυνος λόγος τοῦ πρέσβυ τῆς Κυπριακῆς Δημοκρατίας,
Σταύρου Χατζηγιάννη,
στὸ Μνημόσυνο τῶν Πεσόντων τῆς Τουρκικῆς εἰσβολῆς, Kitchener, 19 Ἰουλίου 2026
Μὲ ἔντονα συναισθήματα θλίψης, γιὰ τὴν ἀπώλεια τῶν ἀνθρώπων μας, τὴν ἁρπαγὴ τῶν περιουσιῶν μας, τὴν καταστροφὴ τῶν βωμῶν καὶ τῶν ἑστιῶν μας, καὶ τὴν κατοχὴ τῆς μισῆς μας πατρίδας, ἀλλὰ καὶ μὲ συγκίνηση καὶ ἐθνικὴ ὑπερηφάνεια γιὰ τὴν ἀκατάβλητη ἀγωνιστικότητα τῶν ἡρώων μας, μαζευτήκαμε, ξανά, στὴν ἐκκλησία μας, γιὰ νὰ τιμήσουμε ὅσους ἀγωνίστηκαν καὶ ἔπεσαν κατὰ τὴν Τουρκικὴ εἰσβολὴ τοῦ 1974.
Εἶναι, πράγματι, πολὺ δύσκολο, νὰ μιλᾶ κάποιος γιὰ τὴν Τουρκικὴ εἰσβολὴ τοῦ 1974 στὴν Κύπρο∙ ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖο προκαλεῖ τόσο πόνο, σὲ τόσους πολλοὺς ἀνθρώπους, καὶ γιὰ τὸ ὁποῖο μίλησαν τόσοι πολλοὶ προηγουμένως.
Μὲ αἰσθήματα σεβασμοῦ καὶ εὐγνωμοσύνης θυμόμαστε τὴν θυσία τους, καὶ κλίνουμε εὐλαβικὰ τὸ γόνυ τῆς ψυχῆς μας, ἀποδίδοντάς τους τὸν πρέποντα φόρο τιμῆς. Ἡ μνήμη εἶναι ὁπωσδήποτε καὶ πράξη ἀντίστασης.
Τὸ κράτος ποὺ δημιουργήθηκε στὸ τέλος τοῦ ἀγῶνα τῆς ΕΟΚΑ 1955-59, μὲ τὶς Συμφωνίες Ζυρίχης Λονδίνου, δὲν ἦταν ἡ πλήρης ἐπιβράβευση τῶν ἀγώνων τοῦ λαοῦ μας. Ὅμως, τὸ κατόρθωμα δὲν ἦταν μικρό. Ὕστερα ἀπὸ αἰῶνες ὑποταγῆς καὶ ὑποτέλειας, ἐγκαθιδρύθηκε ἡ Κυπριακὴ Δημοκρατία.
Πρὶν προλάβουμε, ὅμως, νὰ χαροῦμε μερικὰ χρόνια ἐλευθερίας καὶ ἀνεξαρτησίας, ἦρθε τὸ 1974 καὶ ἡ Τουρκικὴ εἰσβολή. Ὁ Κυπριακὸς Ἑλληνισμὸς ὑφίσταται ἀπὸ τότε δεινὴ δοκιμασία. Μακρὺς καὶ ἐπώδυνος ὁ δρόμος, μεγάλα καὶ συνταρακτικὰ τὰ γεγονότα, τὶς συνέπειες τῶν ὁποίων ὑφίσταται ὁ Κυπριακὸς λαὸς μέχρι σήμερα∙ μὲ τὰ λόγια τοῦ τότε Προέδρου τῆς Κυπριακῆς Δημοκρατίας∙
“νεκροὶ καὶ ἀγνοούμενοι, πρόσφυγες καὶ ἐγκλωβισμένοι, ἐρείπια, καταστροφὲς καὶ βεβηλώσεις συνιστοῦν τὴν τραγωδία σου καὶ τὸ μαρτύριό σου, λαὲ προδομένε καὶ βασανισμένε”.
Οἱ νεκροὶ τοῦ πολέμου, ἡ στρατιωτικὴ κατοχὴ πλέον τοῦ 36% τῶν πατρογονικῶν ἐδαφῶν καὶ τῶν ἑστιῶν μας, ἡ προσφυγοποίηση περισσοτέρων ἀπὸ 162,000 Ἑλλήνων Κυπρίων, τὸ δράμα τῶν ἀγνοουμένων, οἱ καρτερικοὶ ἐγκλωβισμένοι, οἱ γυναῖκες ποὺ κακοποιήθηκαν, ἡ καταστροφὴ τῆς πολιτιστικῆς κληρονομιᾶς μας εἶναι μερικὲς ἀπὸ τὶς μεγαλύτερες δοκιμασίες ποὺ σηκώνει ὁ λαός μας. Ἡ ἀνδρεία καὶ ἡ καρτερία ποὺ ἐπιδεικνύει ὁ Κυπριακὸς Ἑλληνισμὸς μέχρι σήμερα, μετὰ ἀπὸ τὶς πιὸ δραματικὲς στιγμὲς τῆς σύγχρονης ἱστορίας τοῦ ἔθνους μας, εἶναι ἄξιες θαυμασμοῦ.
Σήμερα, τιμοῦμε ὅλους ἐκείνους ποὺ σκοτώθηκαν στὸ πεδίο τῆς μάχης καὶ αὐτοὺς ποὺ ἔπεσαν θύματα τῆς βάρβαρης συμπεριφορᾶς τῶν Τούρκων εἰσβολέων. Ἡ θηριωδία, ἡ σκληρότητα καὶ ἡ βαρβαρότητα, ποὺ ἐπέδειξαν οἱ Τοῦρκοι κατακτητὲς ἀκόμα καὶ στοὺς αἰχμαλώτους πολέμου εἶχε περιγραφεῖ πολλὰ χρόνια προηγουμένως, μὲ ἀπαράμιλλο τρόπο, ἀπὸ τὸν σπουδαῖο Γάλλο
συγγραφέα, Victor Hugo. Στὸ ποίημα “L’Enfant”, τὸ ὁποῖο γράφτηκε τὸ 1828 μετὰ τὶς σφαγὲς τῆς Χίου στὰ 1822, ὁ μεγάλος συγγραφέας κατέγραψε τὴν θλιβερὴ εἰκόνα τῶν καταστροφῶν τῶν Ὀθωμανῶν∙
“Les turcs ont passé là. Tout est ruine et deuil.
Οἱ Τοῦρκοι πέρασαν ἀπὸ ἐκεῖ. Ὅλα εἶναι ἐρείπια καὶ πένθος.”
Εἶναι ἀλήθεια ὅτι γιὰ τὴν τραγωδία τοῦ 1974 ὑπάρχουν εὐθύνες. Τὸ ἐγκληματικὸ πραξικόπημα τῆς στρατιωτικῆς χούντας τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῶν ἐκπροσώπων της στὴν Κύπρο, τῆς 15ης Ἰουλίου, προσέφερε στὴν Τουρκία τὴν ἀναμενόμενη, ἀπὸ πολλοῦ χρόνου, εὐκαιρία. Δὲν ἔβλεπαν ὅλοι τὴν τραγωδία νὰ ἔρχεται; Εἶναι ἀδιανόητο, σήμερα, καὶ μόνο νὰ σκεφτεῖ κάποιος τὴν ἐλαφρότητα μὲ τὴν ὁποία ἔπαιρναν τὰ πράγματα οἱ πρωταγωνιστὲς τῆς τραγωδίας. Ἀφοῦ τὰ πάντα ἔδειχναν ὅτι ἡ Τουρκία περίμενε νὰ τῆς δώσουν τὴν εὐκαιρία νὰ εἰσβάλει στὴν Κύπρο. Αὐτὴ εἶναι ἡ τραγικὴ εἰρωνεία∙ νὰ βλέπουν ὅλοι τὸ κακὸ νὰ ἔρχεται καὶ νὰ συνεχίζουν στὸν ἴδιο δρόμο, μὲ τὸν ἴδιο τρόπο.
Τὸ φοβερὸ καὶ τρομερὸ λάθος τῆς δικῆς μας πλευρᾶς, καὶ τῆς Ἑλλάδας καὶ τῆς Κύπρου, ἦταν ὅτι, ἐνῷ ξέραμε τουλάχιστον ἀπὸ τὸ 1964, γιὰ νὰ μὴν ποῦμε ἀπὸ τὸ 1956 μὲ τὶς δύο μελέτες τοῦ Nihat Erim, ποὺ προέβλεπαν διχοτόμηση, γιὰ σχέδια ἐπέμβασης τῆς Τουρκίας στὴν Κύπρο, κάναμε ὅ,τι περνοῦσε ἀπὸ τὸ χέρι μας γιὰ νὰ διευκολύνουμε στρατιωτικὴ εἰσβολὴ τῆς Τουρκίας!
Ἡ περίφημη ἐπιστολὴ τοῦ Ἀμερικανοῦ προέδρου Lyndon Johnson πρὸς τὸν Τοῦρκο πρωθυπουργό İsmet İnönü, τῆς 5ης Ἰουνίου 1964, εἶναι πολὺ αὐστηρή∙ δὲν θὰ κάνετε τίποτε ἐὰν δὲν προηγηθοῦν διαβουλεύσεις μὲ τὶς ΗΠΑ∙
“… I wish to emphasize, in the fullest friendship and frankness, that I do not consider that such a course of action by Turkey, fraught with such far-reaching consequences, is consistent with the commitment of your government to consult fully in advance with us. …”!
Τὸ πῶς φτάσαμε ἀπὸ τὸ σημεῖο αὐτό, ποὺ ἡ Ἀμερικὴ νὰ ἀπαγορεύει τόσο αὐστηρά, τόσο ἐπιβλητικά, στὴν Τουρκία, νὰ ἐπέμβει στὴν Κύπρο, στὸ νὰ τῆς δώσουμε δικαιολογία, ἔστω καὶ νομιζόμενη, νὰ εἰσβάλει στρατιωτικὰ στὴν Κύπρο, αὐτὴ εἶναι ἡ συμφορά μας.
Σήμερα, ἀποδίδουμε τὸν φόρο τιμῆς ποὺ χρωστᾶμε στὴν μνήμη ἐκείνων ποὺ ἔπεσαν ἡρωικά, ποὺ μὲ τὴν θυσία τους χάρισαν σὲ ἐμᾶς τὴν Ἐλευθερία, καὶ τοὺς στεφανώνουμε μὲ τὴν δάφνη τῆς εὐγνωμοσύνης. Τὸ μέγεθος τῆς θυσίας τους εἶναι ἀνυπολόγιστο∙ οἱ περιγραφὲς εἶναι πάντα μικρὲς μπροστὰ στὸ μεγαλεῖο τῆς ψυχῆς καὶ τῆς ἀντίστασης ποὺ ἐπιδεικνύουν ὅσοι θυσιάζονται. Κι αὐτὸ, ἐπειδὴ παρὰ τὴν προδοσία, ἐκεῖνοι στάθηκαν, ἀντιστάθηκαν, πολέμησαν καὶ ἔπεσαν ὑπερασπιζόμενοι τὴν πατρίδα, τὴν πίστη, τὴν οἰκογένεια, τὴν περιουσία, τὴν κληρονομιά, τοὺς προγόνους τους καὶ τοὺς ἀπογόνους μας. Ἡ πατρίδα πρέπει νὰ εἶναι αἰωνίως εὐγνώμων γιὰ τὴν θυσία καὶ τὴν προσφορά τους.
Ὅπως τὸ λέει ὁ Χριστός μας στὸ κατὰ Ἰωάννη εὐαγγέλιο (ιε’, 13), στὴν ὑπέροχη τελευταία συνομιλία μὲ τοὺς μαθητές Του, πρὶν τὴν Σταύρωση, κατὰ τὴν διάρκεια τοῦ Μυστικοῦ Δείπνου∙ “μείζονα ταύτης ἀγάπην οὐδεὶς ἔχει, ἵνα τις τὴν ψυχὴν αὐτοῦ θῇ ὑπὲρ τῶν φίλων αὐτοῦ.”
Τὰ ἐπετειακὰ μνημόσυνα πρέπει νὰ μᾶς ὑπενθυμίζουν τὴν κύρια ὑποχρέωσή μας∙ μέσα στὴν δίνη τῶν καιρῶν καὶ τὶς συνεχεῖς παγίδες τῶν ἄσπονδων ἐχθρῶν καὶ φίλων μας, νὰ σταθοῦμε ἀντάξιοι τοῦ παρελθόντος καὶ τοῦ μέλλοντός μας καὶ νὰ παραδώσουμε στὶς ἑπόμενες γενεὲς μιὰ πατρίδα ἐλεύθερη!
Αὐτοὶ ποὺ εὐλαβῶς μνημονεύονται σήμερα, ἀπευθύνονται στὴν συλλογικὴ συνείδησή μας καὶ ἀναφωνοῦν μέσα ἀπὸ τοὺς τάφους τους τὴν ἐπιτακτικὴ ἀναγκαιότητα τῆς ἱστορικῆς συνέχειας τοῦ Κυπριακοῦ Ἑλληνισμοῦ, στὴν πικρὴ πατρίδα μας, ποὺ στὶς 15 Ἰουλίου προδόθηκε, καὶ στὶς 20 Ἰουλίου σταυρώθηκε. Ἡ ἀπελευθέρωση τῆς πατρίδας μας ἀποτελεῖ τὸ ὑπέρτατο καθῆκον ὅλων μας! Μόνο τότε, ἡ θυσία τόσων ἀνθρώπων δὲν θὰ ἀποβεῖ μάταιη. Ἡ δικαίωση τῆς θυσίας τους εἶναι εὐθύνη καὶ χρέος ἡμῶν τῶν περιλύπων καὶ περιλειπομένων ἀδελφῶν τους.
Στὸ διπλωματικὸ πεδίο καλούμαστε, ἐδῶ καὶ πολλὰ χρόνια, νὰ διαχειριστοῦμε μιὰ δύσκολη κατάσταση πραγμάτων, λόγῳ κυρίως τοῦ ὅτι ἡ Τουρκία εἶναι μεγάλη χώρα μὲ κάποια βαρύτητα στὶς διεθνεῖς σχέσεις, παρὰ τὸ ἀναξιόπιστο τῆς ἱστορίας της. Στὶς διαπραγματεύσεις γιὰ τὸ Κυπριακό, ἡ Ἄγκυρα δὲν ἔχει ἐπιδείξει ποτὲ καὶ δὲν ἐπιδεικνύει, δυστυχῶς, οὔτε σήμερα, εἰλικρινῆ βούληση γιὰ τὴν ἐξεύρεση μιᾶς δίκαιης, ἤ, ἔστω, βιώσιμης καὶ λειτουργικῆς λύσης. Ἀντίθετα, ἐπιμένει στὴν ἄμεση ἢ τὴν ἔμμεση ἀναγνώριση τῶν τετελεσμένων τῆς εἰσβολῆς, ἐνῷ ἐσχάτως προτάσσει τὴν ἀνεπίτρεπτη κυριαρχικὴ ἰσότητα καὶ τὴν ἀπαράδεκτη λύση δύο κρατῶν.
Ἡ Κύπρος, στὸν δύσκολο ἀγῶνα της, ἔχει δίπλα της τὴν Ἑλλάδα καὶ ὁλόκληρο τὸν Ἑλληνισμό. Ὅλοι μαζί, Κύπρος, Ἑλλάδα καὶ οἱ ἀπανταχοῦ Ἕλληνες, σὲ ἄρρηκτη ἑνότητα, θὰ ὑπερασπίσουμε τὸ δικαίωμά μας νὰ ζήσουμε ἐλεύθεροι σὲ ἐλεύθερη πατρίδα. Ὅλοι μαζὶ θὰ συνεχίσουμε νὰ ἐπιδιώκουμε λύση τοῦ Κυπριακοῦ προβλήματος, ἡ ὁποία θὰ ἀπαλλάσσει τὴν χώρα μας ἀπὸ τὰ κατοχικὰ στρατεύματα, τὰ ἐπεμβατικὰ δικαιώματα καὶ τὶς ἐγγυήσεις ἀπὸ ὁποιαδήποτε ἄλλη χώρα∙ λύση, ἡ ὁποία θὰ ἐπιτρέπει στὸ σύνολο τῶν νομίμων πολιτῶν της νὰ ζοῦν καὶ νὰ συμβιώνουν σὲ συνθῆκες εἰρήνης, ἀσφάλειας, εὐημερίας καὶ προόδου, καὶ νὰ ἀπολαμβάνουν πλήρως τὰ ἀνθρώπινα δικαιώματά τους.
Μνημονεύουμε σήμερα τοὺς νεκρούς ἀδελφούς μας καὶ ἀπαριθμοῦμε ξανά, μὲ ἀμέτρητο πόνο, τοὺς νεκρούς, τοὺς ἀγνοουμένους, τοὺς ἐγκλωβισμένους καὶ τοὺς πρόσφυγές μας. Ξαναμετροῦμε μὲ ἀπέραντη ὀδύνη τὰ χωριὰ καὶ τὶς πόλεις ποὺ σκλαβώθηκαν, τοὺς βωμοὺς καὶ τὶς ἑστίες ποὺ συλήθηκαν, τὰ ὅσια καὶ τὰ ἱερὰ ποὺ βεβηλώθηκαν, τὰ μνημεῖα καὶ τὶς ἐκκλησίες ποὺ καταστράφηκαν, τὰ σπίτια ποὺ λεηλατήθηκαν καὶ ὀρφάνεψαν, τὶς περιουσίες καὶ τοὺς θησαυροὺς ποὺ κουρσεύτηκαν.
Τὸ ἄθροισμα τῆς συμφορᾶς προσδιορίζει τὸ μέγεθος τοῦ ἱστορικοῦ μας χρέους!
Ἂς ὁλοκληρώσω τὸν ἐπιμνημόσυνο λόγο μὲ προσευχὴ στὸν Κύριό μας, νὰ ἀναπαύσει τὶς ψυχὲς τῶν ἀδελφῶν μας, τῶν νεκρῶν τοῦ πολέμου, καὶ τῶν πατέρων καὶ τῶν μητέρων μας, οἱ ὁποῖοι ἔφυγαν ἀπὸ τὴν ζωὴ πρὶν προλάβουν νὰ χαροῦν τὴν ἀπελευθέρωση τῆς πατρίδας μας∙
Σοῦ δεόμεθα καὶ Σὲ παρακαλοῦμεν, Κύριε, τὰς ψυχὰς τῶν ὑπὲρ πίστεως καὶ πατρίδος ἡρωϊκῶς ἀγωνισαμένων καὶ ἐνδόξως, ἐν τοῖς ἐθνικοῖς ἡμῶν ἀγῶσι, πεσόντων, ἢ ὑπὸ τῶν πολεμίων ἀναιρεθέντων, πατέρων καὶ μητέρων καὶ ἀδελφῶν ἡμῶν, μετὰ τῶν ἀπ’ αἰῶνός Σοι εὐαρεστησάντων ἀνάπαυσον.
Αἰωνία ἂς εἶναι ἡ μνήμη τους! Ἂς εὐφρανθοῦν, ἀντὶ τῶν ἡμερῶν ποὺ ταπεινωθήκαμε, ἀντὶ τῶν ἐτῶν, στὰ ὁποῖα δοκιμάζουμε θλίψεις καὶ κακοπάθειες! Ἂς γεμίσουν χαρὰ καὶ ἀγαλλίαση ὅλες τὶς μέρες τῆς ζωής τους!
