Έντονο ενδιαφέρον και πολιτικές συζητήσεις έχει προκαλέσει δημοσίευμα της βρετανικής εφημερίδας Independent, το οποίο αναφέρεται σε ιδέες και σενάρια που φέρονται να εξετάζονται στο παρασκήνιο για την επανεκκίνηση της διαδικασίας επίλυσης του Κυπριακού. Ωστόσο, τόσο τα Ηνωμένα Έθνη όσο και η κυπριακή κυβέρνηση ξεκαθαρίζουν ότι δεν υπάρχει επίσημη πρόταση προς συζήτηση.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι ιδέες που φέρονται να εξετάζονται δεν αποτελούν επίσημο σχέδιο του ΟΗΕ, αλλά πιθανές προσεγγίσεις με στόχο τη γεφύρωση των διαφορών μεταξύ των δύο πλευρών και τη δημιουργία προϋποθέσεων για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Μεταξύ των σεναρίων που αναφέρονται περιλαμβάνονται μια ομοσπονδιακή δομή με δύο συνιστώντα κράτη και πολιτική ισότητα, περιορισμένες αρμοδιότητες της κεντρικής κυβέρνησης, καθώς και μηχανισμοί συμμετοχής των δύο κοινοτήτων στη λήψη αποφάσεων. Γίνεται επίσης αναφορά σε πιθανές ρυθμίσεις για θέματα ασφάλειας, μεταβατική περίοδο εφαρμογής μιας συμφωνίας και μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης που θα μπορούσαν να εφαρμοστούν σταδιακά.
Το δημοσίευμα συνδέει ακόμη μια ενδεχόμενη πρόοδο στο Κυπριακό με τις σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης και Τουρκίας, υποστηρίζοντας ότι μια πιθανή εξέλιξη στις συνομιλίες θα μπορούσε να ενταχθεί σε ένα ευρύτερο πλαίσιο πολιτικών και οικονομικών κινήτρων προς την Άγκυρα.
Η κυπριακή κυβέρνηση αντιμετώπισε με επιφυλακτικότητα τις πληροφορίες που δημοσιοποιήθηκαν. Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης τόνισε ότι οποιαδήποτε συζήτηση για λύση εκτός του συμφωνημένου πλαισίου της Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα βρίσκεται εκτός των όρων εντολής των Ηνωμένων Εθνών και των σχετικών ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Όπως ανέφερε, η θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας παραμένει σταθερή και δεν υπάρχει περίπτωση συζήτησης οποιασδήποτε άλλης μορφής λύσης πέραν εκείνης που προβλέπεται από τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών. Παράλληλα, επανέλαβε την ετοιμότητα της Λευκωσίας να συμμετάσχει σε νέα άτυπη πολυμερή διάσκεψη, εφόσον δημιουργηθούν οι κατάλληλες προϋποθέσεις.
Αναφερόμενος στις προοπτικές επανέναρξης των συνομιλιών, ο κ. Λετυμπιώτης υποστήριξε ότι το βασικό εμπόδιο εξακολουθεί να είναι η έλλειψη πολιτικής βούλησης από την πλευρά της Τουρκίας, σημειώνοντας ότι απαιτείται εποικοδομητική στάση για να υπάρξει ουσιαστική πρόοδος.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται επίσης στον πρόσφατο διορισμό του Ραφαέλε Φίτο ως Ειδικού Απεσταλμένου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Κυπριακό. Η Λευκωσία θεωρεί ότι η ενεργότερη εμπλοκή της ΕΕ μπορεί να συμβάλει στην προσπάθεια επανεκκίνησης της διαδικασίας, καθώς η Ένωση διαθέτει πολιτικά και οικονομικά εργαλεία που ενδιαφέρουν την Τουρκία.
Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος επεσήμανε ότι η πρόοδος στις ευρωτουρκικές σχέσεις έχει συνδεθεί από τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την πρόοδο στο Κυπριακό, μέσα από μια διαδικασία που χαρακτηρίζεται ως σταδιακή, αναλογική και αναστρέψιμη. Υπό αυτό το πρίσμα, η ΕΕ αναμένεται να διαδραματίσει διπλό ρόλο: αφενός ως παράγοντας που μπορεί να ενθαρρύνει θετικές εξελίξεις και αφετέρου ως υποστηρικτικός μηχανισμός σε ενδεχόμενη νέα διαπραγματευτική διαδικασία.
Παρά τις διαψεύσεις περί ύπαρξης συγκεκριμένου σχεδίου, η συζήτηση που προκάλεσε το δημοσίευμα καταδεικνύει ότι το Κυπριακό εισέρχεται εκ νέου σε περίοδο αυξημένης διπλωματικής κινητικότητας. Η διεθνής κοινότητα, τα Ηνωμένα Έθνη και η Ευρωπαϊκή Ένωση αναζητούν τρόπους επανεκκίνησης των συνομιλιών, την ώρα που η Λευκωσία επιμένει ότι οποιαδήποτε μελλοντική διαδικασία πρέπει να παραμείνει εντός του συμφωνημένου πλαισίου των σχετικών αποφάσεων του ΟΗΕ.
